Background Survey OPIc: Cách chọn chủ đề để giảm tải ôn tập và tránh bị tắc khi thi
Phần Background Survey là bước rất quan trọng trước khi bắt đầu bài thi OPIc.
Nhiều người xem đây chỉ là phần khai báo thông tin cá nhân, nhưng thực tế những lựa chọn trong Survey có thể ảnh hưởng khá nhiều đến nhóm câu hỏi mà bạn gặp trong bài thi.
Nếu chọn có chiến lược, bạn có thể:
- Giảm khối lượng chủ đề cần ôn
- Tăng xác suất gặp câu quen thuộc
- Hạn chế tình trạng “tắc tị” khi gặp chủ đề lạ
- Và quan trọng nhất: bước vào bài thi với tâm lý chủ động hơn
1. Background Survey dùng để làm gì?
Phần Survey có khoảng 5 nhóm nội dung chính, được dùng để xác định một số thông tin cơ bản của thí sinh.
Dựa trên những lựa chọn này, OPIc sẽ thiết kế một phần câu hỏi phù hợp với background mà bạn đã khai báo.
Hiểu đơn giản:
Bạn chọn gì trong Survey thì khả năng cao bài thi sẽ hỏi quanh những chủ đề đó.
Tuy nhiên, không phải toàn bộ câu hỏi đều đến từ Background Survey.
Theo kinh nghiệm tổng hợp:
- Khoảng 2/3 câu hỏi có thể liên quan đến background bạn đã chọn
- Khoảng 1/3 còn lại có thể là các chủ đề random
Vì thế, chiến lược Survey có tác dụng giúp bạn kiểm soát một phần bài thi, chứ không thể loại bỏ hoàn toàn câu hỏi bất ngờ.
2. Có nên “khai thật” Background Survey không?
Có một số chiến lược khá quen thuộc trong cộng đồng luyện OPIc như:
- Không đi học
- Không đi làm
- Sống một mình
- Chọn những hoạt động đơn giản
Mục tiêu là giảm số lượng tình huống phức tạp có thể xuất hiện.
Nhưng điều đó không có nghĩa rằng khai thật là một lựa chọn tệ.
Nếu bạn có một background mà mình thực sự nói tốt, hoàn toàn có thể chọn nó.
Ví dụ:
Nếu bạn có kinh nghiệm quản lý và có thể nói khá tự nhiên về:
- Công việc
- Nhân viên
- Dự án
- Trách nhiệm
- Một ngày làm việc
- Các tình huống ở công ty
thì đó lại có thể trở thành lợi thế.
Nguyên tắc quan trọng nhất không phải “chọn cái dễ nhất”, mà là chọn thứ bạn nói được tốt nhất.
3. “Sống một mình” có thực sự dễ hơn?
Một lựa chọn thường được nhiều người cân nhắc là:
Living alone – sống một mình.
Lý do khá đơn giản.
Có những thí sinh chọn:
Sống cùng gia đình trong một căn nhà
sau đó gặp câu hỏi đại ý như:
“Hãy nói về trách nhiệm của các thành viên khi cùng sống trong gia đình.”
Nếu chưa chuẩn bị trước, câu này có thể khiến bạn phải nghĩ khá nhiều về:
- Ai làm việc gì?
- Phân chia công việc như thế nào?
- Bạn chịu trách nhiệm gì?
- Các thành viên khác làm gì?
Trong khi nếu chọn sống một mình, nhóm câu hỏi có thể trở nên đơn giản hơn vì phần lớn trách nhiệm đều quy về chính bạn.
Ví dụ:
I live alone, so I have to do most of the housework by myself. I usually clean my room, do the laundry, and cook simple meals.
Dễ xử lý hơn khá nhiều.
Tuy nhiên, nếu bạn sống cùng gia đình và đã có sẵn rất nhiều ý để nói thì không nhất thiết phải né.
4. Hãy chuẩn bị trước các lựa chọn ở mục 4
Một trong những lỗi dễ gặp nhất là:
Đến ngày thi mới bắt đầu nhìn danh sách và chọn đại.
Ở phần này, bạn thường phải chọn ít nhất 6 mục trong danh sách.
Vì vậy, tốt nhất là:
Hãy xác định trước chính xác 6 chủ đề mình sẽ chọn và luyện chúng trước khi đi thi.
Đừng để đến phòng thi mới:
“Ủa cái nào dễ nhỉ?”
“Cái này mình biết không ta?”
“Hay chọn cái kia?”
Điều này vừa tốn tâm lý vừa có nguy cơ khiến bạn chọn phải chủ đề chưa hề chuẩn bị.
5. Cẩn thận: đã bấm Next thì có thể không quay lại
Đây là một điểm cực kỳ quan trọng đối với người thi lần đầu.
Khi đã chọn các mục trong Background Survey rồi bấm:
Next
bạn có thể không có nút Back để quay lại sửa.
Vì vậy trước khi bấm tiếp:
- Kiểm tra lại từng lựa chọn
- Đảm bảo đúng 6 chủ đề mình đã chuẩn bị
- Không tick nhầm
- Không chọn theo cảm hứng phút cuối
Tốt nhất, trước ngày thi bạn nên có một danh sách cố định kiểu:
1. Movies
2. Music
3. Parks
4. Domestic travel
5. Beaches
6. Walking
Vào phòng thi chỉ việc:
Nhìn → tick → kiểm tra → Next.
Không cần nghĩ thêm.
6. Chọn các chủ đề có thể “dùng chung tư liệu”
Đây là một trong những chiến lược giúp giảm tải ôn tập hiệu quả nhất.
Thay vì chọn 6 chủ đề hoàn toàn tách biệt, hãy chọn những chủ đề:
Có thể chia sẻ cùng một câu chuyện, địa điểm, con người hoặc trải nghiệm.
Ví dụ:
Chủ đề 1: Đi biển
Bạn chuẩn bị câu chuyện:
Đi Hạ Long cùng gia đình.
Chủ đề 2: Du lịch trong nước
Bạn cũng có thể dùng:
Chuyến đi Hạ Long cùng gia đình.
Như vậy, cùng một bộ từ vựng và câu chuyện có thể tái sử dụng cho:
- Domestic travel
- Beaches
- Vacation
- Family activity
- Memorable experience
Đây là cách rất hữu ích nếu bạn:
Thi gấp và không có nhiều thời gian ôn.
7. Một câu chuyện có thể dùng cho nhiều chủ đề
Ví dụ bạn chuẩn bị một chuyến đi biển.
Bạn có thể nói về:
Nếu hỏi du lịch trong nước
Last summer, I traveled to Ha Long with my family.
Nếu hỏi về biển
My favorite beach is in Ha Long.
Nếu hỏi hoạt động ngoài trời
We went swimming and walked along the beach.
Nếu hỏi trải nghiệm đáng nhớ
One of my most memorable trips was my family trip to Ha Long.
Nếu hỏi thay đổi trong du lịch
Bạn vẫn có thể lấy những trải nghiệm của mình làm ví dụ.
Một “tư liệu đời thật” tốt có thể biến thành rất nhiều câu trả lời.
Càng dùng chung được nhiều, bạn càng giảm khối lượng phải học.
8. Chiến lược chọn những chủ đề “ít người chọn”
Có một chiến lược khác khá thú vị:
Chủ động chọn những chủ đề mà nhiều người thường né.
Ví dụ:
- Nấu ăn
- Câu cá
- Một số hoạt động ít phổ biến khác
Logic của chiến lược này là:
Nếu những chủ đề này có khả năng xuất hiện dưới dạng random, việc chủ động chọn chúng giúp bạn:
- Biết trước mình có thể gặp chúng.
- Chuẩn bị từ vựng và câu chuyện từ trước.
- Giảm thêm một nhóm chủ đề khiến mình có nguy cơ đứng hình.
Thay vì:
Hy vọng nó không random vào mình
thì chuyển thành:
Chủ động chọn và chuẩn bị luôn.
Tuy nhiên, chiến lược này chỉ hợp lý nếu bạn thực sự có thời gian ôn.
Nếu bạn cực kỳ ghét câu cá và không có gì để nói thì…
Đừng tự hành xác :v
9. Gặp câu hỏi không biết trả lời thì làm sao?
Đây mới là phần rất quan trọng.
Không ai có thể chuẩn bị cho mọi câu hỏi.
Sẽ có lúc Ava hỏi một câu kiểu:
“Hãy kể về một loại thời tiết khắc nghiệt mà bạn từng trải qua.”
Và bạn nghĩ:
“Ủa… đời mình có trải qua đâu?”
Đừng đứng hình.
Bạn vẫn có thể xử lý.
Cách 1: Nói thẳng là mình chưa từng trải qua
Ví dụ:
Actually, I've never experienced extremely severe weather in my life. The weather where I live is usually quite normal, so I don't really have a personal experience to share.
Vậy là bạn đã:
- Trả lời đúng trọng tâm
- Giải thích lý do
- Không im lặng
- Không ú ớ
Nếu target của bạn ở vùng Intermediate, cách xử lý kiểu này vẫn tốt hơn rất nhiều so với:
Không nói gì cả.
Cách 2: Chuyển sang một trải nghiệm gián tiếp
Sau khi nói chưa từng trải qua, bạn có thể nối thêm:
But I once saw a documentary about a severe snowstorm in another country.
Hoặc:
One of my friends told me about a typhoon he experienced.
Sau đó kể thêm:
- Chuyện gì xảy ra
- Nó nguy hiểm thế nào
- Người dân phản ứng ra sao
- Bạn cảm thấy thế nào khi nghe câu chuyện
Như vậy bạn đã chuyển từ:
“Tôi không biết.”
sang:
“Tôi chưa trải qua trực tiếp, nhưng tôi vẫn có thứ để nói.”
Đây là kỹ năng rất quan trọng khi thi OPIc.
10. Đừng để “không có trải nghiệm thật” biến thành “không nói được”
Một trong những sai lầm phổ biến là thí sinh nghĩ:
“Câu hỏi yêu cầu trải nghiệm mà mình chưa gặp bao giờ thì mình hết cách.”
Không.
Bạn có thể:
- Nói mình chưa từng trải qua
- Giải thích tại sao
- Kể điều mình từng nghe
- Kể điều mình từng xem
- Nói một trải nghiệm tương tự
- Đưa ra một tình huống giả định
Quan trọng là:
Tiếp tục giao tiếp.
Một người nói tốt không phải là người đã trải nghiệm mọi thứ trên đời.
Mà là người biết:
Xoay sở bằng vốn ngôn ngữ mình có.
11. Nếu target IH hoặc AL thì cần làm nhiều hơn
Nếu target là IM, đôi khi việc nói:
“Tôi chưa từng gặp trường hợp đó.”
rồi giải thích một vài câu có thể đủ để bạn tiếp tục bài thi.
Nhưng nếu target là IH hoặc AL, bạn nên cố gắng phát triển thêm.
Ví dụ:
- Nói chưa từng trải qua trực tiếp
- Giải thích lý do
- Kể một trường hợp từng nghe hoặc xem
- Miêu tả chi tiết
- Đưa ra cảm nhận hoặc suy nghĩ của mình
Tức là thay vì dùng câu:
“I don't know.”
rồi kết thúc,
hãy biến nó thành:
Một đoạn nói có nội dung.
12. Mục 5 của Background Survey
Ở phần này, bạn thường cần chọn khoảng 3 trong số các lựa chọn được đưa ra.
Một số người có chiến lược né các chủ đề được xem là khó, trừu tượng hoặc đòi hỏi nhiều vốn từ.
Tuy nhiên, nguyên tắc vẫn giống từ đầu:
Không có lựa chọn nào mặc định tốt cho tất cả mọi người.
Nếu một chủ đề tưởng khó nhưng lại đúng chuyên môn của bạn, nó có thể trở thành câu cực kỳ dễ.
Ví dụ:
Người khác nhìn một chủ đề và nghĩ:
“Ôi khó thế.”
Nhưng bạn làm việc trong lĩnh vực đó hàng ngày.
Thì với bạn nó lại là:
Trúng tủ.
13. Thành thật hay dùng chiến lược?
Câu trả lời của mình là:
Bạn hoàn toàn có thể làm cả hai.
Không nhất thiết:
“Muốn có chiến lược thì phải khai sai.”
Một chiến lược tốt hơn là:
Chọn phiên bản background dễ nói nhất nhưng vẫn gần với cuộc sống thực của mình.
Ví dụ bạn có rất nhiều sở thích.
Thay vì tick tất cả, hãy chọn:
6 sở thích mình có nhiều trải nghiệm và từ vựng nhất.
Bạn từng:
- Đi biển
- Đi công viên
- Xem phim
- Nghe nhạc
- Đi du lịch
- Đi bộ
thì hoàn toàn có thể ưu tiên những thứ đó.
Câu chuyện thật thường có một lợi thế rất lớn:
Bạn không cần học thuộc.
Chỉ cần nhớ lại là nói.
14. Công thức chọn Background Survey đơn giản
Nếu chưa biết chọn gì, bạn có thể áp dụng 4 tiêu chí sau.
Tiêu chí 1: Mình có trải nghiệm thật không?
Có → cộng điểm.
Tiêu chí 2: Mình có từ vựng để nói không?
Có → cộng điểm.
Tiêu chí 3: Chủ đề này có dùng chung câu chuyện với chủ đề khác không?
Có → cộng rất nhiều điểm.
Tiêu chí 4: Nếu bị hỏi bất ngờ, mình có xoay sở được không?
Có → chọn.
Ngược lại, nếu một chủ đề:
- Không có trải nghiệm
- Không biết từ
- Không liên quan chủ đề nào khác
- Nghĩ tới đã thấy sợ
thì…
Đừng tick chỉ vì nghe người khác bảo dễ.
15. Ví dụ một bộ 6 chủ đề dễ tái sử dụng
Một bộ có thể tham khảo:
1. Movies
2. Music
3. Parks
4. Walking
5. Domestic travel
6. Beaches
Bạn có thể gom thành ba cụm.
Cụm 1: Giải trí
Movies + Music
Có thể dùng:
- Cùng sở thích
- Cùng bạn bè
- Cùng thời gian rảnh
- Cùng trải nghiệm cuối tuần
Cụm 2: Hoạt động ngoài trời
Parks + Walking
Một câu chuyện đi bộ trong công viên có thể dùng cho cả hai.
Cụm 3: Du lịch
Domestic travel + Beaches
Một chuyến đi biển có thể giải quyết cả hai chủ đề.
Như vậy:
6 topics nhưng số lượng “tư liệu lõi” cần chuẩn bị thực tế ít hơn rất nhiều.
Đây mới là cái hay của Background Survey.
Kết lại
Background Survey không phải là phần để:
Tick cho xong rồi vào thi.
Nó là một trong những nơi hiếm hoi bạn có thể chủ động tác động đến phạm vi chủ đề mình có khả năng gặp.
Vì vậy, trước ngày thi hãy:
- Xem kỹ giao diện Survey
- Xác định trước những lựa chọn của mình
- Chuẩn bị cố định 6 chủ đề ở mục cần chọn
- Ưu tiên những topic có thể dùng chung câu chuyện
- Chọn những gì mình thực sự có khả năng nói
- Chuẩn bị cả phương án xử lý khi gặp câu hỏi lạ
- Kiểm tra kỹ trước khi bấm Next
Và nhớ rằng:
Background Survey tốt nhất không phải là bộ lựa chọn mà người khác bảo “dễ nhất”.
Mà là:
## Bộ chủ đề khiến chính bạn dễ nói nhất.
Khi Survey được chọn đúng, bạn không chỉ giảm khối lượng cần ôn.
Bạn còn bước vào bài thi với cảm giác:
“Ok, phần lớn những thứ này mình đã chuẩn bị rồi.”
Và chỉ riêng cảm giác đó thôi cũng có thể giúp bạn bình tĩnh hơn rất nhiều khi bắt đầu OPIc.